NE GÜNLERDİ O GÜNLER

 

NE GÜNLERDİ O GÜNLER

Sorun hayal kurmak değil, hayali gerçekleştirmek için bir şey yapmamak. İşte tam da bu yüzden buradayız bugün.

Yetmişlerde hayal kurmada sınır tanımamıştık. John Lennon 1971'de dünyaya “Imagine” diye seslenirken, 1972'de Şenay Yüzbaşıoğlu memlekette “şu dünyada herkes kardeş olsa” diyordu. O günlerde biz kıçımızın üzerine oturup şarkı söylerken galiba iyilik meleklerinin bir dokunuşuyla Dünya halklarının birleşeceğini, sınırların kalkacağını ve kimsenin aç kalmayacağını hayal ediyorduk.

Ama öyle olmadı. Bizim bu masum hayallerimizden bile servet yapmayı ihmal etmeyenler, hazır biz hayal dünyasındayken insanlığı tekrar orta çağa götürme pahasına geleceğimizi çalmanın planlarını hazırladılar.

İşte bugün tam da o planların alenen ve bütün acımasızlığıyla uygulandığı bir ortaçağ ortamındayız. İnsanlar layık oldukları şekilde yönetilirler denir ya; bu da bizim, geçmişte buraya gelmemek için hiçbir şey yapmadığımızın bir sonucu. Tıpkı hayalperest ağustos böceklerinin şarkı bitince, karıncalarından kalan soğuk, ölümcül ve karanlık bir dünyada yaşamaya mecbur olması gibi.

Halbuki geçmişte sevgi şarkıları söylediğimiz o barışçıl ortam kimseden mirası kalmamıştı. Biz oluşturmuştuk. İki dünya savaşının acılarında yeşertilen umutlarla çatılan o hayal dünyasında iktidarların karanlık emellerine yer olmamalıydı. Ama bunu engellemek için hiçbir önlem almadığımız gibi; iktidarların da bu hayali paylaştığı gibi salakça bir beklenti içine girme hatasını yaptık.

Şu anda radyoda çalan şarkı sanki halimizi özetliyor :

“Those were the days my friend we thought they'd never end”

Şimdi üzerine tüy diktiğimiz bu pisliğin içinde çırpınırken birilerinin gelip bizi kurtaracağını zannedenler yine hayal kırıklığına uğrayacaklar.

Çünkü kurtarıcı biziz ve hiç bir dayatmayı kabul etmek zorunda değiliz. Bir zahmet kıçımızı kaldırıp, uyuyanları uyandırarak yeni bir dünya düzeni için bir araya gelmenin bir yolunu bulmalıyız.

Ya da radyodaki şarkıyı söylemeye devam ederiz....

“Those were the days my friend we thought they'd never end”

29 Mart 2026

YÜRÜRKEN

 

YÜRÜRKEN

Yürürken saçlarımı karıştıran rüzgarın serinliğini kulaklarımda hissetmeye başladığımda montun kapşonunu başıma geçirdim. Yaz günleri hariç, Büyük Deniz Sahil Caddesinde kalabalıksızlığın keyfini çıkarmak için sabahın erken saatleriden iyisi yok. Sanki başkaları olsa manzarayı alıp götüreceklermiş gibi; böyle zamanlarda bu anı hiç kimseyle paylaşmak zorunda kalmamak hoşuma gidiyor.

Alargada demirli tekneler ve yüreğimde taşıdıklarımla başbaşayız. Aklım ise bomboş. Çünkü oraya birşeyler koyup saklamayı hiç beceremedim.

Yürürken ayaklarımın sakin bir tempoda adımladığı kordon boyundan, rota değiştirip her an denize dönebilirim... Suyun kucağında olmaya ihtiyacım var da... Allah'tan İngiliz Burnu'ndan gelen nemli ve soğuk rüzgar bunu yapmamam için oldukça ikna edici yoksa soğukta titrerken bir de racona ters düşeceğim. Aslında bu yürüşün bir egzersiz olma amacı yok; ancak bedenim rölantide çalışırken, meşguliyetin mutluluğu taklit edebiliyor olması huzur verici.

Sekiz yaşındaki “ben”in baktığı 360 derecelik ufuk, yaşamda ilerlerken seçimlerimi yaptıkça darala darala bugün önümde; istesem de istemesem de sadece bu sahil yolunu bıraktı. Ancak yapılacaklar listem hala uzun ve istediklerimin hepsine ulaşamadım. Fakat zaman daralıyor. Günler günleri kovalarken benim günlerimi rahat bıraksınlar diye uğraşıyorum ama nafile... Bir gün 24 saattir diyenler saatten mi çalıyorlar ne,.... bana her geçen yıl, günler biraz daha hızlı geçiyormuş gibi geliyor.

Bunların, birazdan bir kadeh viskiyle çözemeyeceğim sorunlar olmadığını biliyorum. Ardından, Foça'nın her gün biraz daha kirletilen sularında gezinen deniz kızları ile randevum yüreğimi bir sonraki buluşmamıza kadar tekrar dolduracak ve sonra ben kaldığım yerden yürümeye devam edeceğim.

20 Mart 2026

EPSTEIN PAZARI

 EPSTEIN PAZARI

Epstein fırtınası ara sıra şiddetini artırıp, esip gürlerken fırtınaya yakalanan aristokrat, diplomat ve milyarderlerin, mevkileri, şöhretleri ve finansal güçleri hiç beklemedikleri tehditlerle karşı karşıya. Ama onları kurtaracak başka bir Epstein daha yok gibi görünüyor.

Yoksa var mı ???

Çünkü bütün bu kaosun altından çıkan istihbarat örgütünün, bugün su yüzüne çıkan bu siyasi ve finansal ağı yıllarca nasıl kullandığını fark edip de bunun buzdağının görünen ucu olduğunu düşünmemek saflık olur. Kim bilir şu anda siyaset ve iş dünyasında ipleri elinde tutan karanlık eller, fırtınada kalanlarla bizim geleceğimizi de etkileyecek hangi pazarlıkları yapıyorlar ?

Epstein'den hizmet alıp, karşılığında kendi cebinden çıkmadığı için güç ve yetkilerini onun isteklerini karşılamak için kullanmakta beis görmeyenler, şimdi içine düştükleri durumdan kurtulmakta zorlanıyorlar. Biz; yani dünyanın geri kalanı ise çekirdek çitleyip bu dizinin nereye varacağını hayretle ve merakla seyrediyoruz. Konu, basite indirgendiğinde aslında hiçbirimize yabancı değil. Olay birinin sıra dışı ve genellikle illegal bir ihtiyacını veya sorununu gideren kişinin, karşılığında aldığı açık çeki işine geldiği gibi kullanma olayıdır. Örneğin ben onun müdür olmasını sağlarsam, o da zamanı geldiğinde benim ruhsat işini halleder gibi.

Minnet borcunun bir tarifesi olmadığından hizmet alanla, verdiği hizmetin karşılığını alanın bu “alış – alış”tan veren taraf durumun farkında olmadığı sürece bir sıkıntısı olmaz. Alanlar memnun olsa da veren'in rızası yoktur. Veren taraf da genelde bu “alış-alış”ın dışındakilerdir. Epstein'in bu ilişki ağını güçlü bir örgütün kullanımına açarak bir kademe yukarı taşıması ise “alış-alış”ın türevini yaratmak gibidir. Çıkar sağlamak uğruna bütün değerleri çiğneyebilme kabiliyeti olanların dünyasında, elbette buna şaşırmıyoruz.

Epstein konusu, birçok kişinin canı yansa da bence hiçbir yere varacak gibi görünmüyor. Çünkü buzdağının altındakiler hala çok güçlü ve bu durumu bile fırsata çevirebilecek kabiliyete sahipler.

Onun için bu aralar akşam dönüşte çekirdek almayı ihmal etmiyorum.

23 Şubat 2026

YAŞAMIN MELODİSİ

YAŞAMIN MELODİSİ

İki kapılı bu handa, yüreğimde iz bırakan birçok müzikle büyüdüm, yaşadım. Küçükken düğünlerde ve yakınımızdaki roman mahallelerinde çaldıkları parçalar yüzünden müzik benim için neşeli ve keyifli ortamların melodisiydi. Sonra eve Novak marka kocaman, lambalı bir radyo ve pikap alınmasıyla o melodiler çeşitlendi ve yaşamımın her dönemine anlam kattı. Şimdi durup geriye bakınca, o melodilerin yaşam kronolojimle ne kadar özdeşleştiğini fark ediyorum.

İlk öğretim yıllarımda, İzmirli birçok erkek çocuk gibi, mertliğin ve vatanseverliğin türküsü “Harmandalı” ile zeybek dinleyip, zeybek oynarken; müzikle yaşamıma ilk ve en büyük anlamı katmıştım. Yüreğimdeki o pusula ne zaman kaybolsam hala bana doğru yolu göstermek için çalışır.

Rock müziğe lise çağlarındak başlayan ilgim; 1973-74 de AFS ile ABD'deyken biraz da vatan özlemiyle Tony Orlando ve Dawn'ın “Tie a yellow ribbon round the ole oak tree” ile hafızamda yerini almıştı.

Yurda döndükten sonra yerli ve yabancı pop müzik yanında Türk sanat müziği de dinlemeye başlamıştım. ODTÜ yıllarını, yurtta arkadaşlarla dinlediğimiz Epitaph (King Crimson); İzmir'e her gelişimi de pikaba 45liğini koyup mahalleye geldiğimi duyurduğum The Doobie Brothers'ın “Long Train Runnin' ” ile hatırlarım.

Mezuniyet sonrası ilk yıllar içkili sofralarının mezesi fasıl şarkıları ve Müzeyyen Senar, Zeki Müren gibi Türk Sanat Müziği sanatçıları ile geçti. İngiltere ve Hollanda'da bulunduğum yıllarda bizim şarkılarımıza, Michael Jackson, Elton John, Gipsy Kings gibi yabancı pop parçaları da katınca ortaya karışık bir şeyler çıkmıştı. İçlerinden “Feraye”, “Sevemez Kimse Seni”, “Daniel”, “You are not alone”, “Volare”, “Agora Meyhanesi”, “Gündüzüm Seninle” bu dönemi hatırlatan müzikler.

Yurda dönüşten sonraki dönemin en güzel iki parçası oğlumun piyanoda onca yıl gürültü çıkardıktan sonra çaldığı “Everything I do” (Bryan Adams) ve kızımla dans müziğimiz “ The Most Beautiful Girl” (Charlie Rich) oldu. O dönem Yaşarın “Divane” si ile de renklenmişti ama yaşamıma ayna tutan şarkı Paul Anka'nın bir Fransız bestecinin şarkısına yazdığı sözleri Frank Sinatra'ya okutarak meşhur ettiği “My Way” olmuştu.

Müziği hala çok seviyorum ve melodiler yaşamıma anlam katmaya devam ediyor. Son yılların iz bırakan iki şarkısı yüreğinde sevmek için yeri kalanlara yazılan “Sevmekten Kim Usanır” (Behiye Aksoy) ve “Caruso” (Lucia Dalla ve Pavarotti).

10 Şubat 2026

İSTEMEK

 

İSTEMEK

 İnsanoğlunun istekleri hiç bitmez. Küçükken oyuncak ve dondurmayla başlar, gençlikte iş ister eş ister sonra güzel bir ev ve arabayla devam eder. İsteklerin boyutu hakkında bir kota olmadığından sallamak serbesttir.  Ama keyifli ve huzurlu bir yaşam kurmak için sadece kendine güvenmek her zaman yeterli değildir. Hele bir de yazgısında beleşe konmak yoksa;  o zaman kan ve ter dökmeden istenilen şeylere ulaşmak bayağı zordur.

Bazılarının sevgi ve şefkat dolu kollarda, bazılarının da kendi kundaklarında avunduklarını;  bağırmaların ve isyanların çoğu zaman işe yaramayıp hayatı zorlaştırdığını görmek de böyle bir öngörü sağlamaz. Aldığı biletlere amorti çıkmasa  bile büyük ikramiye varken kim piyangodan amorti hayali kurar ki? Yani isteriz de isteriz… 

Ama yaş ilerleyince en çok sağlık ve huzur isteriz. Sağlıklı olanlar durumuna şükretse iyi olur. Çünkü sağlıklıyken huzur aramak mümkündür de, huzur olmayınca sağlık da risk altına girer. Yani sağlık için, huzur ön şart gibidir. İkisini de kaybedenler için ise yaşam bir tutsaklığa döner. Hem sağlığını hem de huzurunu kaybedip yaşamda tutsak kalanların teselli ikramiyesi volta atma hakkıdır. Hele bir de bahçesini biraz geniş tutarsa domates bile yetiştirebilir.

Kristal bir küre üzerine kurulan yaşamın karanlıkta hiç de parlamadığını ve sadece içindeki  ateşle yetinmek gerektiğini anlayana kadar yolun çoğu kat edenlerin, inatla o ateşten kalan küllerin arasında parlayan birkaç kor parçasının yeniden alevlenmesini  bekleme özgürlüğü vardır. Otobüs durağına gidip tren bekleyene kim ne diyebilir ki?

Sabahları gözünü açıp aynada duygularının yansımasına baktığında, gönlünden koparıp yakaya takılan çiçek artık açmıyorsa, şimdi bir çiçekçiye uğrama zamanı gelmiştir. Her günü yeni bir gün yapan heyecan kalmadığında da, yüzünü yıkayıp havluya  hayal kırıklıklarını bırakanlara, yaşam “yürü koçum” diyerek tek yön levhasında  ucunda ışık olmayan yoldan yeni günü gösterir. 

Kıssadan hisse:

İsterken ölçüyü kaçırmamak lazım.

29 Ocak 2026

DARISI BAŞIMIZA

 

DARISI BAŞIMIZA

1986’da tayinle Londra’ya gittiğimde, 30 günden sonra sürücü belgem geçerli olmadığından orada tekrar ehliyet almam gerekmişti. Birkaç gün izin alır gerekli evraklarla başvuru yaparım diye düşünüyordum ama öyle olmadı. Başvuru için postanede duvarda asılı kağıtlardan birini alıp doldurup posta kutusuna bırakmak yetiyormuş.

Adamlar kesin bu işi bilmiyorlar, bir kağıt doldurmakla bu iş olur mu dedim. İzmir’de sürücü belgesi almak için koca bir dosya hazırlamıştım. Kimlik fotokopisi, muhtardan ikametgah ve nüfus kağıdı sureti, devlet hastanesinden heyet raporu, sınav harcı vs. Sonra da yazılı sınava almışlardı da motordan trafik kurallarına kadar her şey sorulmuştu. Londra’da da benzeri işlemler için kendimi hazırlamış ve damarlarımdaki adrenalin tavan yapmışken bir anda her şey boşa düşmüş, mal gibi kalakalmıştım.

Birkaç gün sonra eve gelen tebligatta sınav için aracınızla, falan saatte falan adrese gelin diyordu. Sınav günü oturduğum yere yakın bir sokaktaki  o adrese gittim ve arabayı park edip içinde beklemeye başladım. Belirtilen saatte bir polis memuru sınav için geldiğini söyleyerek arabada yanıma oturdu. İzmir’de, üç kişilik bir heyet gözetiminde sınava girdiğim için ben başka gelecek var mı diye bakınırken; memur sınavın nasıl ilerleyeceğini özetleyip öncelikle görüş kontrolüm için uzaktaki birkaç aracın plakasını okumamı istedi ardından da elindeki kitapçıktan trafik işaretlerinden bazılarını sordu. Sonra da, şehir içinde kısa bir turla başlayıp, otobanda devam eden ve tekrar şehir içinde başladığımız noktada biten yaklaşık yarım saatlik bir sürüş sınavı ile trafikle uyumlu ve güvenli araç kullanıp kullanmadığımı detaylı bir şekilde test etti. Dönüp arabayı park ettikten sonra; memur sınavı başarıyla tamamladığımı ve ehliyetimin adresime gönderileceğini söyleyip ayrıldı. Birkaç gün sonra da ehliyet adresime gelmişti.

Hiç para harcamadan, elimde evraklarla kapı kapı dolaşmadan, önce yazılı sonra da  bir heyetle direksiyon sınavına girmeden gelen bu ehliyet; gözüme İzmir’de aldığım ehliyet kadar değerli görünmemişti. Bana göre bu işin birçok açık noktası vardı. Bir kere benim ben olduğumu gösteren bir muhtarlık belgesi veya kimlik fotokopisi istememişlerdi. Halbuki Türkiye’deki resmi ve özel kurumlarda devletin bana verdiği kimliğin yüzlerce hatta binlerce kopyası duruyordu. Adres için de muhtara değil bana inanmayı tercih ediyorlardı. Hele trafik bilgisi, görüş kontrolü ve direksiyon sınav işi tek bir memura bırakılmıştı. I-ıh dedim. Bu iş böyle olmaz.

Oluyormuş. Zaman bana İngiltere’deki trafiğin ne kadar düzgün ve kurallarına uygun işlediğini gösterdi. Sadece ehliyet alırken değil, her konuda insanlara güvenerek ve onların hayatını zorlaştırmadan da işler yürüyormuş. Önemli olanın, herkesin hayatını zorlaştırmak değil, sistemi suistimal edenin ayrıcalık tanımadan ve mutlaka, yaptığını yanına kar bırakmamak olduğunu görmüştüm.

Ne diyeyim darısı başımıza.

22 Ocak 2026

DELİ DUMRUL

 

DELİ DUMRUL

Devlet kontrolündeki ekonomiden serbest piyasa ekonomisine geçerken, “özgür Dünya”nın özgür ekonomisi, arz talebin yön verdiği ve resmi kurumların denetimde kaldığı bu sistemi öve öve bitirememişti.

İnandık….

Yılların getirdiği iş yapma alışkanlıklarımızı bir günde değiştiremesek de zaman içinde yerli kaşıkla gavur pizzası yemek gibi bir orta yol ortaya çıktı ama kimseye güvenmeyip kendini  garantiye alma güdülerimizi hiç kaybetmedik. 

İyi ki kaybetmemişiz…..

Serbest piyasa ekonomisi doktrini, “özgür dünya” nın, arka bahçesi gibi kullandığı  diğer ekonomiler işi kapıp da kendisiyle rekabete girişince şimdi gözden düştü. Artık devlet kontrolündeki ekonomi de serbest piyasa ekonomisi de geçerli değil.

Bundan sonra Dünya’nn yeni bir “Kral”ı var. Herkesin ne alacağını, nereden alacağını, kime ve kaça satacağını, ne üretip neyi üretemeyeceğini o söyleyecek. Yapmayanları da kafasına geçirdiği huniyle dövdürecek.

Deli Dumrul hikayesini yaşamış bu coğrafyanın, her dönemde kayığını bir şekilde yüzdürmüş insanları için bu meydan okuma ne getirecek göreceğiz ama “stand up”çılara epeyce malzeme sağlayacağı kesin.

Yeni Deli Dumrul’umuz hayırlı olsun.

7 Ocak 2026